na terenie Rudawy i okolic<\/span><\/p>\n w okresie II-ej wojny \u015bwiatowej 1939 – 1945 <\/span><\/p>\n i okupacji sowieckiej w latach 1945 – 1947. \u00a0<\/p>\n W 1939 roku kiedy dobieg\u0142a ko\u0144ca wojna obronna z naje\u017ad\u017ac\u0105 niemieckim, gdy dogorywa\u0142y walki w obronie Warszawy, Rz\u0105d Polski w ostatniej chwili przed przekroczeniem granicy Rzeczpospolitej z Rumuni\u0105 podj\u0105\u0142 uchwa\u0142\u0119 podpisan\u0105 przez \u00f3wczesnego marsza\u0142ka Rydza-\u015amig\u0142ego o kontynuowaniu dalszej walki z okupantem w ukryciu, w konspiracji o szerokim zasi\u0119gu.<\/span><\/p>\n Pocz\u0105tek da\u0142a za\u0142o\u017cona ju\u017c 27 wrze\u015bnia, w przeddzie\u0144 kapitulacji Warszawy tajna organizacja wojskowa pod nazw\u0105 S\u0142u\u017cba Zwyci\u0119stwu Polski ( ZSP ) jako kontynuacja w konspiracji Wojska Polskiego. Jej statut stwierdza\u0142, \u017ce jest to organizacja konspiracyjna, podleg\u0142a w ca\u0142o\u015bci i bez zastrze\u017ce\u0144 ka\u017cdemu legalnemu rz\u0105dowi Rzeczpospolitej i Naczelnemu Wodzowi oraz stanowi jedyny o\u015brodek dyspozycji wojskowej i spo\u0142eczno politycznej. Ponadto stoi ona ponad partiami i ugrupowaniami spo\u0142eczno politycznymi ; jednoczy wszystkie warstwy spo\u0142eczne i og\u00f3\u0142 obywateli a jej zadanie jest prowadzenie zdecydowanej walki z naje\u017ad\u017ac\u0105 wszelkimi \u015brodkami do czasu wyzwolenia Polski w jej granicach sprzed wojny.<\/span><\/p>\n Dow\u00f3dc\u0105 tej organizacji zasta\u0142 mianowany gen. Micha\u0142 Karaszewicz-Tokarzewski, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 pseudonim \u201eDoktor\u201d i \u201eTorwid\u201d.<\/span><\/p>\n Ten to fakt w\u0142a\u015bnie zosta\u0142 uwzgl\u0119dniony w tre\u015bci tablicy pami\u0105tkowej w przedsionku ko\u015bcio\u0142a rudawskiego nawi\u0105zuj\u0105cej do 50-tej rocznicy powstania czynu zbrojnego w okupowanym kraju.<\/span><\/p>\n Wcze\u015bniej w Krakowie, ju\u017c 7-go wrze\u015bnia 1939 r. nazajutrz po wkroczeniu wojsk niemieckich przyst\u0105piono do utworzenia lokalnej organizacji konspiracyjnej pod nazw\u0105 \u201eZwi\u0105zek Or\u0142a Bia\u0142ego\u201d, p\u00f3\u017aniej przemianowanej na \u201eOrganizacja Or\u0142a Bia\u0142ego\u201d. Dow\u00f3dca zosta\u0142 mjr Kazimierz Kierzkowski ps. \u201eJurkowski\u201d. W nied\u0142ugim czasie po przybyciu do Krakowa gen. Tokarzewskiego formacja ta wesz\u0142a w sk\u0142ad SZP.<\/span><\/p>\n Spo\u0142ecze\u0144stwo cho\u0107 pora\u017cone kl\u0119sk\u0105 nie za\u0142ama\u0142o si\u0119. Od pierwszych dni okupacji rozpocz\u0119\u0142o now\u0105 form\u0119 walki z ukrycia. S\u0142ynne powiedzenie marsza\u0142ka J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego : \u201eby\u0107 zwyci\u0119\u017conym ale nie ulec \u2013 to jest zwyci\u0119stwo\u201d, ponownie sta\u0142o si\u0119 aktualne w naszym narodzie. Wprawdzie zostali\u015bmy pobici, ale nie pokonani. <\/span><\/p>\n W innych, ca\u0142kowicie nowych warunkach prowadzili\u015bmy dalsz\u0105 walk\u0119. <\/span><\/p>\n Organizacje konspiracyjne mno\u017cy\u0142y si\u0119 w Polsce w tempie niezwyk\u0142ym i dok\u0142adnej ich liczby w tym okresie nie da si\u0119 okre\u015bli\u0107. W po\u0142owie listopada 1939 r. Naczelny W\u00f3dz gen. W\u0142adys\u0142aw Sikorski powierzy\u0142 stanowisko dow\u00f3dcy polskiej armii podziemnej w kraju p\u0142k. Stefanowi Roweckiemu. Zmieniono r\u00f3wnie\u017c nazw\u0119 organizacji na Zwi\u0105zek Walki Zbrojnej ( ZWZ ).<\/span><\/p>\n A jak tworzy\u0142a si\u0119 armia podziemna w Rudawie i okolicy ?<\/span><\/p>\n Niemal r\u00f3wnocze\u015bnie z utworzeniem ZWZ w Krakowie, w naszej okolicy tj. w samej Rudawie i w s\u0105siednich wioskach przyst\u0105piono do organizowania podziemnej armii, kt\u00f3ra podj\u0119\u0142a walk\u0119 na tym terenie.<\/span><\/p>\n Jednym z pierwszych by\u0142 tutaj zawodowy oficer zamieszka\u0142y w Brzezince kpt. Feliks Cebula ps. \u201eSzcz\u0119sny\u201d. W ko\u0144cu 1939 r. pocz\u0105tkowo wy\u0142\u0105cznie z by\u0142ych wojskowych zacz\u0105\u0142 organizowa\u0107 szeregi ZWZ. Jego praw\u0105 r\u0119k\u0105 by\u0142 w\u00f3wczas ppor. Kazimierz Wierzbicki a w Rudawie st. sier\u017cant, p\u00f3\u017aniej ppor. Henryk Tatara ps. \u201eKostur\u201d. Ten\u017ce na terenie Rudawy zorganizowa\u0142 szkieletowy pluton ( 18 os\u00f3b ), kt\u00f3rego zosta\u0142 dow\u00f3dc\u0105. Zorganizowany pluton sk\u0142ada\u0142 si\u0119 przewa\u017cnie z by\u0142ych wojskowych. W p\u00f3\u017aniejszym czasie do ZWZ zacz\u0119to przyjmowa\u0107 tak\u017ce cho\u0107 nieliczne osoby nie wojskowe do s\u0142u\u017cb pomocniczych i \u0142\u0105czno\u015bci. Najbardziej aktywni w tym plutonie byli bracia Wi\u015bniewscy.<\/span><\/p>\n Piotr Wi\u015bniewski, Kazimierz Wi\u015bniewski<\/strong><\/span> <\/a>i najm\u0142odszy Antoni<\/a><\/span>.<\/strong> Szczeg\u00f3lnie wyr\u00f3\u017cnia\u0142 si\u0119 Kazimierz Wi\u015bniewski<\/a><\/strong><\/span>. Jako wybitnie utalentowany specjalista w zakresie broni i materia\u0142\u00f3w wybuchowych wielokrotnie dorabia\u0142 brakuj\u0105ce cz\u0119\u015bci oraz produkowa\u0142 specjalne pociski, miny i granaty.<\/span><\/p>\n Niemal w tym samym czasie co ZWZ drug\u0105 organizacj\u0105 konspiracyjn\u0105 w naszej okolicy by\u0142a Narodowa Organizacja Wojskowa, organ Stronnictwa Narodowego, kt\u00f3re organizowa\u0142o na terenie Krakowa i okolicy swoje kom\u00f3rki wojskowe. Zrzesza\u0142y one w swoich szeregach nie tyko by\u0142ych wojskowych ale i m\u0142odzie\u017c. W Rudawie i jej najbli\u017cszej okolicy jednym z pierwszych organizator\u00f3w z ramienia Stronnictwa Narodowego by\u0142 Jan Kowalik z Niegoszowic ps. \u201eLe\u015bniewski\u201d, w\u00f3wczas student Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Ju\u017c od listopada 1939 r. tworzy\u0142 zr\u0119by wojskowo politycznej kom\u00f3rki Stronnictwa Narodowego. W zasi\u0119gu jego dzia\u0142ania by r\u00f3wnie\u017c Zabierz\u00f3w i Krzeszowice.<\/span><\/p>\n Szczeg\u00f3lnie aktywny od roku 1940-go na terenie Rudawy i okolicy by\u0142 W\u0142adys\u0142aw G\u0119d\u0142ek z Radwanowic, r\u00f3wnie\u017c student U.J. , kt\u00f3ry zosta\u0142 komendantem organizacyjnym N.O.W. Odpowiedzialnym za ca\u0142o\u015b\u0107 prac konspiracyjnych w naszym terenie. <\/span><\/span><\/p>\n Dow\u00f3dc\u0105 wojskowym by\u0142 por. Stefan Baster z Nielepic ps. \u201eZnicz\u201d, mieszkaj\u0105cy w\u00f3wczas w Rudawie. Zas\u0142u\u017conym cz\u0142onkiem tej organizacji by\u0142 ppor. Andrzej Spyra, kt\u00f3ry prowadzi\u0142 szkolenia wojskowe u siebie w Rudawie a tak\u017ce plutonu w Zabierzowie.<\/span><\/p>\n 14-go lutego 1942 r. , zgodnie z rozkazem Naczelnego Wodza genera\u0142a W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego i komendanta armii podziemnej na kraj genera\u0142a Sosnkowskiego zosta\u0142a powo\u0142ana Armia Krajowa, jako g\u0142\u00f3wny Organ Polski Walcz\u0105cej. Jej zadaniem by\u0142o skupienie w jednym r\u0119ku, pod jednym dow\u00f3dztwem wszystkich organizacji zbrojnych w kraju. W jej sk\u0142ad wesz\u0142a r\u00f3wnie\u017c NOW.<\/span><\/p>\n W naszej okolicy scalenie nast\u0119powa\u0142o do\u015b\u0107 powoli a zako\u0144czone zosta\u0142o po tragedii w Radwanowicach. <\/span><\/p>\n Do tajnych organizacji bojowych wst\u0119powali ludzie najbardziej ofiarni, pragn\u0105cy czynnie walczy\u0107 z okupantem. Za sw\u00f3j honor uwa\u017cali dalsz\u0105 walk\u0119 o woln\u0105 Ojczyzn\u0119. Nie pogodzeni z kl\u0119sk\u0105 wrze\u015bniow\u0105. Szczeg\u00f3lnie byli \u017co\u0142nierze czuli si\u0119 zobowi\u0105zani sw\u0105 przysi\u0119g\u0105 \u017co\u0142niersk\u0105. Dla ludzi wst\u0119puj\u0105cych w szeregi Armii Krajowej trudy, cierpienia i krew towarzysz\u0105ce w walce by\u0142y przes\u0142oni\u0119te \u015bwiadomo\u015bci\u0105 zagro\u017cenia bytu Narodu i wysokim poczuciem godno\u015bci Polaka. \u201eBug i Ojczyzna\u201d, naczelne has\u0142o tych \u017co\u0142nierzy by\u0142o konsekwentnie realizowane w walce zgodnie z ich patriotycznym wychowaniem i postaw\u0105 \u017cyciow\u0105. I takich syn\u00f3w tej ziemi, Rudawy i okolic nie zabrak\u0142o w potrzebie! <\/span><\/p>\n Z nimi byli r\u00f3wnie\u017c ksi\u0119\u017ca jak ks. Kania, ks. Lelito czy ks. Miranow a szczeg\u00f3lnie kapelan ks. Wcis\u0142o.<\/span><\/p>\n Najbardziej by\u0142a liczna organizacja NOW we wsi Radwanowice, gdzie mieszka\u0142 jej dow\u00f3dca organizacyjny W\u0142adys\u0142aw G\u0119d\u0142ek ps. \u201eRadwan\u201d.<\/span><\/p>\n Tam w\u0142a\u015bnie 21-go lipca 1943 r. rozegra\u0142a si\u0119 ogromna tragedia. <\/span><\/p>\n Wskutek zdrady okupanci zamordowali w bestialski spos\u00f3b 30-tu mieszka\u0144c\u00f3w. Szcz\u0119\u015bliwie w\u00f3wczas \u015bmierci unikn\u0119li \u017co\u0142nierze konspiracji : W\u0142adys\u0142aw G\u0119d\u0142ek i Kazimierz Korzycki z Radwanowic, Jan Kowalik i J\u00f3zef Marona z Niegoszowic oraz J\u00f3zef K\u0142eczek z Pisar. Za nieobecnych zostali aresztowani cz\u0142onkowie ich rodzin.<\/span><\/p>\n Pacyfikacja Radwanowic wed\u0142ug za\u0142o\u017ce\u0144 okupanta mia\u0142a nie tylko przyk\u0142adnie ukara\u0107 winnych ale porazi\u0107 strachem pozosta\u0142ych, sparali\u017cowa\u0107 wszelk\u0105 walk\u0119 mieszka\u0144c\u00f3w okolicznych wsi z Niemcami. <\/span><\/p>\n W tym samym czasie zostali r\u00f3wnie\u017c aresztowani i zes\u0142ani do oboz\u00f3w koncentracyjnych niekt\u00f3rzy Rudawianie : Andrzej Spyra, Stanis\u0142aw Podobi\u0144ski, Bronis\u0142aw G\u0119d\u0142ek, Marian Gle\u0144 oraz wspomniany ju\u017c Stefan Baster. Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107, \u017ce ju\u017c w latach wcze\u015bniejszych spo\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w Rudawy zostali aresztowani przez Gestapo i wywiezieni do oboz\u00f3w koncentracyjnych : Maleszczyk Franciszek, W\u00f3jcik Szczepan, G\u0119d\u0142ek J\u00f3zef, Marek Wojciech i W\u0105chal Franciszek.<\/span><\/span><\/p>\n Zar\u00f3wno uprzednie aresztowania jak i tragedia w Radwanowic nie wywo\u0142a\u0142y ostatecznie spodziewanych efekt\u00f3w. Wprawdzie strach by\u0142 obecny, wielu z nie zagro\u017conych wycofa\u0142o si\u0119 z szereg\u00f3w Armii Krajowej, ale pozostali nie przerwali swojej dzia\u0142alno\u015bci. Ze zdwojon\u0105 energi\u0105, z ch\u0119ci\u0105 odwetu za zamordowanych i aresztowanych przyst\u0105pili do dalszej walki z niemieckim naje\u017ad\u017ac\u0105. <\/span><\/p>\n W szeregach pozostali okrzepli, zdyscyplinowani, gotowi na wszystko, dojrzali \u017co\u0142nierze. \u015awiadomi swego wyboru \u017cyciowego, nie m\u0142odzie\u0144czej przygody, kt\u00f3rej wra\u017cenia b\u0119dzie mo\u017cna p\u00f3\u017aniej wspomina\u0107. By\u0142a to walka na \u015bmier\u0107 i \u017cycie, ryzyko nie tylko dla nich samych ale i dla rodzin.<\/span><\/p>\n Trudno by\u0142oby w tym miejscu nie wymieni\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy w tych warunkach odegrali szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119. <\/span><\/p>\n Do nich bez w\u0105tpienia nale\u017cy J\u00f3zef K\u0142eczek ps. \u201ePolimer\u201d – \u201eSkiba\u201d z Pisar. Spalony na swoim terenie i zagro\u017cony po pacyfikacji w Radwanowicach, figurowa\u0142 na li\u015bcie poszukiwanych, mimo konieczno\u015bci ukrywania si\u0119 ponownie przyst\u0105pi\u0142 do organizowania w naszej okolicy zdziesi\u0105tkowanych szereg\u00f3w armii podziemnej. Ci\u0105gle zmieniaj\u0105c sw\u00f3j wygl\u0105d i nazwisko, kr\u0105\u017cy\u0142 od wioski do wioski, przyjmuj\u0105c przysi\u0119g\u0119 od nowych cz\u0142onk\u00f3w organizacji. Swoj\u0105 postaw\u0105 i po\u015bwi\u0119ceniem budzi\u0142 nadziej\u0119 i wol\u0119 walki. By\u0142 przyk\u0142adem wyj\u0105tkowego hartu ducha i dzielno\u015bci, podtrzymuj\u0105c psychicznie innych.<\/span><\/p>\n Jak dalece by\u0142 zaanga\u017cowany w prac\u0119 konspiracyjn\u0105 \u015bwiadczy pe\u0142niona wtedy przez niego funkcja oficera do spraw specjalnych i II-go adiutanta komendanta AK Obwodu Krzeszowice majora J\u00f3zefa Ry\u0142ko ps. \u201eAnkwicz\u201d – \u201e\u017bubr\u201d. By\u0142 tak\u017ce czynnym cz\u0142onkiem oddzia\u0142\u00f3w dywersyjnych na terenie Obwodu AK Krzeszowice.<\/span><\/p>\n Naturaln\u0105 rzecz\u0105 po pacyfikacji Radwanowickiej by\u0142a reorganizacja szereg\u00f3w AK w Rudawie i jej najbli\u017cszej okolicy. Awansowani zostali nowi ludzie na dow\u00f3dc\u00f3w dru\u017cyn i pluton\u00f3w. W sk\u0142ad plutonu z Rudawy pod nowym dow\u00f3dc\u0105 dru\u017cyny Stanis\u0142awem Maron\u0105 ps. \u201eWilk\u201d – \u201eBasza\u201d wchodzili \u017co\u0142nierze tak\u017ce z okolicznych wsi, Pisar, Niegoszowic, Sowiarki, Brzezinki i \u0141\u0105czek.<\/span><\/p>\n Wiosn\u0105 1943 r. a wi\u0119c jeszcze przed zbrodni\u0105 Radwanowic rozpocz\u0105\u0142 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 oddzia\u0142 dywersyjny Obwodu Krzeszowice pod dow\u00f3dztwem Karola \u015alusarczyka ps. \u201eTatar\u201d – \u201eAleksander\u201d. <\/span><\/p>\n Nab\u00f3r ochotnik\u00f3w z terenu Rudawy i najbli\u017cszej okolicy przeprowadzali w\u0142a\u015bnie J\u00f3zef K\u0142eczek i Stanis\u0142aw Marona. Ch\u0119tnych by\u0142o wielu, kt\u00f3rzy czynnie z broni\u0105 w r\u0119ku pragn\u0119li walczy\u0107 z okupantem.<\/span><\/p>\n P\u00f3\u017an\u0105 jesieni\u0105 1944 r. w Rudawie zosta\u0142 zorganizowany lokalny oddzia\u0142 dywersyjny pod dow\u00f3dztwem Stanis\u0142awa Marony ps. \u201eWilk\u201d. Oddzia\u0142 ten wchodz\u0105c w sk\u0142ad oddzia\u0142u obwodu pod dow\u00f3dztwem \u201eTatara\u201d wykonywa\u0142 samodzielne akcje bojowe a nawet wyroki.<\/span><\/p>\n Rola \u017co\u0142nierzy \u201ew pierwszym szeregu\u201d, kt\u00f3rzy z broni\u0105 w r\u0119ku walczyli twarz\u0105 w twarz z wrogiem by\u0142a bardzo istotna ale nie nie mniej cenni i wa\u017cni byli Ci, kt\u00f3rzy tworzyli zaplecze dla tych oddzia\u0142\u00f3w bojowych. Jasnym jest \u017ce \u017caden oddzia\u0142 le\u015bny nie zdo\u0142a\u0142by si\u0119 utrzyma\u0107 w terenie bez poparcia mieszka\u0144c\u00f3w i ich wsp\u00f3\u0142udzia\u0142u. Wywiad i \u0142\u0105czno\u015b\u0107 nie mog\u0142yby dzia\u0142a\u0107 bez tego oparcia. <\/span><\/p>\n Na terenie Rudawy szefem kontrwywiadu by\u0142 Stanis\u0142aw Kramarz ps. \u201ePi\u0105tka\u201d, kt\u00f3ry zbiera\u0142 wszelkie informacje istotne dla dow\u00f3dztwa i nie tylko lokalnego ale i dla obwodu a tak\u017ce okr\u0119gu w Krakowie. Trud tych \u017co\u0142nierzy, cichy i w najwi\u0119kszym ukryciu by\u0142 r\u00f3wnie wielki i znacz\u0105cy. Ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 pe\u0142na wyrzecze\u0144 i ryzyka wspomaga\u0142a celno\u015b\u0107 akcji bojowych i decydowa\u0142a w wielu wypadkach o ich wzgl\u0119dnym bezpiecze\u0144stwie. Budzi\u0142a nadziej\u0119. Wiadomo\u015bci powtarzane z ust do ust o akcjach zbrojnych Armii Krajowej, kolportowana i ch\u0119tnie czytana prasa podziemna, podtrzymywa\u0142a ducha oporu w wi\u0119kszo\u015bci nasze spo\u0142ecze\u0144stwa, u innych czasem i gotowych do zdrady w imi\u0119 ciasno poj\u0119tych w\u0142asnych interes\u00f3w budzi\u0142a obawy przed kar\u0105.<\/span><\/p>\n W tym miejscu nale\u017cy tak\u017ce zaznaczy\u0107 istnienie sekcji kobiecej AK i jej zas\u0142ugi. To w\u0142a\u015bnie kobiety pe\u0142ni\u0142y funkcje sanitariuszek, \u0142\u0105czniczek a tak\u017ce prowadzi\u0142y tak potrzebny wywiad. Spe\u0142nia\u0142y sw\u00f3j \u017co\u0142nierski obowi\u0105zek na r\u00f3wni z m\u0119\u017cczyznami, ponosz\u0105c t\u0119 sam\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 i ryzyko. Nie mo\u017cna zapomnie\u0107 tak\u017ce roli naszych matek, kt\u00f3re wychowa\u0142y nas \u017co\u0142nierzy i o \u017conach, kt\u00f3re w wi\u0119kszo\u015bci wiedzia\u0142y lub przeczuwa\u0142y co robi\u0105 ich synowie b\u0105d\u017a m\u0119\u017cowie. Nigdy ich nie wstrzymywa\u0142y a cz\u0119sto swoj\u0105 postaw\u0105 i us\u0142ugami wspomaga\u0142y. <\/span><\/p>\n Wobec tak aktywnej postawy wi\u0119kszo\u015bci tutejszych mieszka\u0144c\u00f3w ryzyko by\u0142o du\u017ce. Poza tym w najbli\u017cszej okolicy a mianowicie w podziemnej grocie w lesie nad Sowiark\u0105 znajdowa\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wny magazyn broni oddzia\u0142u dywersyjnego \u201eTatara\u201d potem \u201eWilka\u201d. <\/span><\/p>\n Odpowiedzialnym za sk\u0142adowan\u0105 tam bro\u0144 by\u0142 dow\u00f3dca Stanis\u0142aw Marona ps. \u201eWilk\u201d wraz ze swoimi \u017co\u0142nierzami. Po zaj\u0119ciu Polski przez Zwi\u0105zek Sowiecki w lutym 1945 r. Armia Krajowa zosta\u0142a rozwi\u0105zana. <\/span><\/p>\n Jej cz\u0142onkowie w wi\u0119kszo\u015bci ujawnili si\u0119 przed komisjami likwidacyjnymi. Zgodnie jednak z tajnym rozkazem komendanta AK mia\u0142y pozosta\u0107 dalej w konspiracji niekt\u00f3re oddzia\u0142y, \u015bci\u015ble zakonspirowane, zachowuj\u0105c bro\u0144. <\/span><\/p>\n Wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa a szczeg\u00f3lnie \u017co\u0142nierze AK byli \u015bwiadomi nowej okupacji, \u017ce narzucony nam przez Sowiet\u00f3w ustr\u00f3j komunistyczny to nie ta Polska o kt\u00f3r\u0105 z takim trudem walczyli. Wiedzieli \u017ce walka o Polsk\u0119 istotnie woln\u0105 nie jest zako\u0144czona, trzeba j\u0105 b\u0119dzie dalej prowadzi\u0107. Na terenie Rudawy i jej okolic pozostali w podziemiu \u017co\u0142nierze wraz z dow\u00f3dc\u0105 \u201eWilkiem\u201d, kt\u00f3rzy nie zg\u0142osili si\u0119 do ujawnienia. Bro\u0144 z\u0142o\u017cona w magazynie nad Sowiark\u0105 pozosta\u0142a r\u00f3wnie\u017c. Mia\u0142 to by\u0107 kadrowy oddzia\u0142 do dalszej walki o niepodleg\u0142\u0105 Ojczyzn\u0119. <\/span><\/p>\n Kontynuowana by\u0142a praca konspiracyjna, szkoleniowa, propagandowa i dywersyjna a\u017c do marca 1947 r. Wtedy dopiero na rozkaz komendy WiN-u nast\u0105pi\u0142o ostateczne ujawnienie cz\u0142onk\u00f3w oddzia\u0142u i z\u0142o\u017cenie oficjalne broni.\u00a0 <\/span><\/p>\n W sk\u0142adzie;<\/span><\/p>\n Dow\u00f3dca – \u201eBasza\u201d \u201eWilk\u201d – Marona Stanis\u0142awa <\/span><\/p>\n Zast\u0119pca dow\u00f3dcy – \u201eHobol\u201d – Wierzbicki Zygmunt <\/span><\/p>\n \u00a0„Jastrz\u0105b\u201d – Adamik Jan <\/span><\/p>\n „Lew\u201d – Bigaj W\u0142adys\u0142aw <\/span><\/p>\n „Cedr\u201d – Stawowski J\u00f3zef <\/span><\/p>\n „Granit” – „Wilczur” –\u00a0 Wierzbicki Stanis\u0142aw <\/span><\/p>\n „Szczygie\u0142” – Korbiel W\u0142adys\u0142aw<\/span><\/p>\n „Duch\u201d – S\u0119kara Jan<\/span><\/p>\n „Kamie\u0144” – Pucha\u0142a Andrzej<\/span><\/p>\n „Bat” – Pucha\u0142a Feliks<\/span><\/p>\n „Karp\u201d – Jaro\u0144 Julian <\/span><\/p>\n \u00a0\u0141\u0105cznik mi\u0119dzy dru\u017cyn\u0105 a dow\u00f3dztwem – „Granit 2” – Pieklus Jan<\/span><\/p>\n Wyj\u015bcie z lasu tej grupy ze wzgl\u0119d\u00f3w propagandowych zosta\u0142o sfilmowane jako prezentacja grupy dywersyjnej , wychodz\u0105cej z konspiracji.<\/span><\/p>\n Polska Kronika Filmowa 16\/47 . <\/span><\/p>\n \u00a0You Tube P- KF 1947 16 – 3:38 „Powr\u00f3t do \u017cycia”, <\/span><\/p>\n \u00a0https:\/\/youtu.be\/BJh7N1JOEEI?t=3m38s \u00d3wcze\u015bnie nag\u0142o\u015bnione i utrwalone w ten spos\u00f3b zdarzenie by\u0142o w 1991 r. ponownie prezentowane w telewizji pod tym samym has\u0142em w przegl\u0105dzie historycznych dokumentalnych kroniki filmowej.<\/span><\/p>\n Zdj\u0119cia z ujawnienia Oddzia\u0142u w marcu 1947r.<\/span><\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0 \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n Przy tej okazji wypada jednak zaznaczy\u0107, \u017ce nie wszystka bro\u0144 zosta\u0142a wtedy zdana. Jej cz\u0119\u015b\u0107, szczeg\u00f3lnie bro\u0144 kr\u00f3tka pozosta\u0142a. Przechowana wraz z broni\u0105 1 plutonu, 2 kompanii, 1 batalionu, 12p.p. A.K. do ko\u0144ca \u017cycia przez Kazimierza Wi\u015bniewskiego ps. \u201eJawor\u201d<\/a><\/span> oraz cz\u0142onka oddzia\u0142u dywersyjnego, wywiadu AK Antoniego Wi\u015bniowskiego ps. \u201eSok\u00f3\u0142\u201d – \u201eSzersze\u0144\u201d<\/a><\/span>, jeden z najodwa\u017cniejszych \u017co\u0142nierzy dywersji na tym terenie, zawsze got\u00f3w na wszelkie trudy, walczy\u0142 z pe\u0142nym po\u015bwi\u0119ceniem dla sprawy i konsekwentnie, b\u0119d\u0105c przyk\u0142adem dla koleg\u00f3w, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych cieszy\u0142 si\u0119 ogromnym autorytetem. Nie godz\u0105c si\u0119 z now\u0105 rzeczywisto\u015bci\u0105 i nie mog\u0105c jej zaakceptowa\u0107 pozosta\u0142 wierny swej przysi\u0119dze \u017co\u0142nierza Armii Krajowej. Zmar\u0142 nagle w 1990 r. , nie zd\u0105\u017cywszy przekaza\u0107 przechowywanej broni. Odkryta przypadkowo przez Rodzin\u0119 ju\u017c po Jego \u015bmierci, zosta\u0142a przekazana do Muzeum Wojska Polskiego. <\/span><\/p>\n W tym momencie trzeba podkre\u015bli\u0107 z ca\u0142\u0105 odpowiedzialno\u015bci\u0105, \u017ce w Rudawie jak i jej okolicy, niezale\u017cnie od pierwszej przynale\u017cno\u015bci organizacyjnej wszyscy \u017co\u0142nierze Armii Krajowej a by\u0142o ich tutaj wielu, dobrze spe\u0142nili sw\u00f3j \u017co\u0142nierski obowi\u0105zek. Zaznaczyli chlubn\u0105 swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 w najnowszych dziejach ziemi Rudawskiej , wielu z nich p\u0142ac\u0105c najwy\u017csz\u0105 cen\u0119 krwi i \u017cycia za wyb\u00f3r drogi \u017cyciowej, kt\u00f3ra dla nich okaza\u0142a si\u0119 w przysz\u0142o\u015bci wcale nie prowadz\u0105c\u0105 do uznania ich zas\u0142ug. Nie mierzyli jej zap\u0142at\u0105 jedynie poczuciem spe\u0142nienia obowi\u0105zku, do kt\u00f3rego czuli si\u0119 moralnie zobowi\u0105zani, \u201ebo tak by\u0142o trzeba\u201d, wysi\u0142ek i po\u015bwi\u0119cenie, podstawa i wola \u017co\u0142nierzy tej Armii, kt\u00f3rej mimo bezprzyk\u0142adnej ofiarno\u015bci i dzia\u0142alno\u015bci odmawiano tak d\u0142ugo uznania. Tych \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rzy z tej ziemi wyro\u015bli i jej po\u015bwi\u0119cili swe najlepsze lata i si\u0142y. Zar\u00f3wno tych obecnych jeszcze dzisiaj w\u015br\u00f3d nas jak i tych nieobecnych, kt\u00f3rzy zako\u0144czyli sw\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 wcze\u015bniej, powo\u0142ani na wieczn\u0105 wart\u0119.<\/span><\/span><\/p>\n \u00a0<\/p>\n Marona Stanis\u0142aw <\/span><\/p>\n \u00a0<\/p>\n Schwarzlose M.07 <\/p>\n ELES<\/p>\n \u00a0<\/p>\n\n\n \u00a0 Zarys dzia\u0142alno\u015bci konspiracyjnej na terenie Rudawy i okolic w okresie II-ej wojny \u015bwiatowej 1939 – 1945 i okupacji sowieckiej w latach 1945 – 1947. \u00a0 W 1939 roku kiedy dobieg\u0142a ko\u0144ca wojna obronna z naje\u017ad\u017ac\u0105 niemieckim, gdy dogorywa\u0142y walki w obronie Warszawy, Rz\u0105d Polski w ostatniej chwili przed przekroczeniem granicy Rzeczpospolitej z Rumuni\u0105 podj\u0105\u0142 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":3202,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1151","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1151","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1151"}],"version-history":[{"count":34,"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1151\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4251,"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1151\/revisions\/4251"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/3202"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1151"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
<\/span><\/p>\n
<\/span><\/a><\/strong><\/span><\/p>\n![\"Ujawnienie](\"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/Ujawnienie-1.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"Ujawnienie](\"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/Ujawnienie-2.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"Ujawnienie](\"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/Ujawnienie-3.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"Ujawnienie](\"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/wp-content\/uploads\/2013\/08\/Ujawnienie-4.jpg\")
<\/a><\/p>\n![\"Obrazek](\"https:\/\/eles.pl\/armiakrajowakrzeszowice\/wp-content\/uploads\/2018\/12\/Schwarzlose-M.07-mono-.jpg\")
<\/p>\n